Không chỉ đáng giá về quá khứ kiến tạo và phong cảnh, Đắk Nông có bề dày quá khứ đời sống văn hóa với những quý giá nền văn hóa vật thể và phi vật thể rộng lớn, linh hoạt và độc đáo. phổ biến là bầu không khí văn hóa cồng chiêng; sử thi Ot N’drong; hệ thống đại hội dân gian; dệt thổ cẩm; đàn Tính hát Then… Hiện nay, trong Nhân dân còn lưu giữ, giữ gìn nhiều vốn nền văn hóa tập quán mang đặc trưng riêng của mỗi dân tộc, vùng miền. Qua đó, đóng góp to lớn vào viện bảo tàng bản địa Đắk Nông nói riêng và Việt Nam nói chung. Trăn trở về công tác bảo tồn, phát huy giá trị đời sống văn hóa, nghề phong tục của các dân tộc thiểu số (DTTS) trước nguy cơ mai một bản sắc, các nghệ nhân DTTS gửi gắm tâm tư, nguyện vọng về các giải pháp, cơ chế chính sách phù hợp để bảo tồn văn hóa tập quán trong thời kỳ hội nhập và tiến bộ. Xem thêm : tranh sơn dầu sao chép Nhà May Mắn nghệ sĩ ưu tú H’Nir nghệ sĩ H’Nir (SN 1956) là người truyền lửa nền văn hóa tập quán bản địa Mạ ở xã Quảng Khê (Đắk Glong). Bà am đồng lòng và nhiệt tình giữ nghề dệt thổ cẩm như vái, áo, túi, khăn, khố và biết nhiều bài múa, hát dân ca… của người Mạ. Bà lý tưởng các cấp chính quyền tiếp tục thích thú, tạo điều kiện tốt hơn nữa và thường xuyên mở nhiều lớp nghề dệt thổ cẩm để nhiều người biết dệt thổ cẩm truyền thống. nghệ nhân H’Nir (bên trái) chỉ dẫn học viên bản địa Mông cách dệt thổ cẩm của người Mạ tại làng du lịch văn hóa thôn 3, xã Đắk Som (Đắk Gong) Tỉnh, các ngành chức năng cần ủng hộ giới thiệu sản phẩm dệt thổ cẩm tại các Làng văn hóa du lịch cộng đồng nằm trên tuyến công viên địa chất toàn cầu Đắk Nông để du khách khi đến Đắk Nông khám phá có thể thuận tiện mua làm kỷ niệm… Đó là cách để khuyến khích thế hệ trẻ học, giữ gìn, phát huy nghề thổ cẩm truyền thống; đồng thời tạo việc làm, tăng thu nhập cho người dân khu vực. Tham khảo thêm : tranh son dau phong canh gia re HCM Maison Chance nghệ nhân H’Nir chia sẻ về quá trình truyền dạy nghề dệt thổ cẩm với phóng viên Báo Đắk Nông nghệ nhân Nhân dân H’Jang Bà H’Jang (SN 1942) ở thị trấn Kiến Đức (Đắk R’lấp) là nghệ thuật Nhân dân được Nhà nước công nhận và phong tặng danh hiệu năm 2019 vì “Đã có nhiều cống hiến xuất sắc trong bảo tồn và phát huy di tích văn hóa phi vật thể của dân tộc”. Tuổi đã cao nhưng ngày ngày bà vẫn miệt mài bên khung cửi để dệt nên những tấm vải đa sắc sặc sỡ của người bản xứ M’nông. Sau khi dệt thành những tấm vải, bà lại phong cách, ngồi bên bàn máy khâu may lên các hàng hóa váy, áo, túi, khăn… theo ý muốn. nghệ sĩ Nhân dân H’Jang (bên trái) chỉ dẫn thế hệ trẻ cách tạo hoa văn, dệt thổ cẩm truyền thống Theo nghệ nhân Nhân dân H’Jang, chính quyền các cấp cần thường xuyên tổ chức tương đồng văn hóa, văn nghệ; nhóm tái hiện lại các lễ, hội truyền thống. Bên cạnh đó, động viên, khuyến khích các tầng lớp Nhân dân, cán bộ, công nhân, viên chức nên mặc thường xuyên trang phục phong tục bản địa mình mỗi dịp lễ, hội, tết… để thể hiện sự đa dạng đa sắc 54 dân tộc Việt Nam. nghệ nhân ưu tú Nông Văn Hưu nghệ sĩ ưu tú Nông Văn Hưu, xã Nam Dong (Cư Jút) hiện đang lưu giữ nhiều hiện vật, tư liệu hát Then đàn Tính của dân tộc Tày. Ông trực tiếp sáng tác nhiều điệu Then và nghiên cứu, dịch sang tiếng Việt được hơn 150 bài. Nhiều bài Then hay, ý nghĩa do ông sáng tác như: Khúc tâm tình Đắk Nông, Pắc Pó mùa thu (ca ngợi Bác Hồ), Lời Then dâng Bác, Lời chào xứ Lạng, Đắk Nông kính chào quý khách…; đã được Câu lạc bộ hát Then xã Nam Dong dàn dựng và biểu diễn đã nhận được nhiều giải thưởng cao trong các liên hoan đàn Tính, hát Then của tỉnh, vùng và toàn quốc. Ông Nông Văn Hưu không chỉ sáng tác lời Then mà còn biết chế tác đàn Tính Theo nghệ sĩ Nông Văn Hưu, hấp dẫn nhiều nét đặc trưng, quan trọng của các loại hình văn hóa phi vật thể đang dần mai 1. Nguyên nhân sâu xa chính là trong cộng đồng chưa đồng cảm được sự cần thiết phải bảo tồn và phát huy. độc nhất vô nhị, các cấp cơ sở vẫn chưa hứng thú đúng mức việc lưu giữ các quý giá đời sống văn hóa tập quán trong cộng đồng. thời gian tới, các cấp chính quyền, đơn vị quản lý Nhà nước phải thích thú, tạo điều kiện cho những nghệ nhân “chưa chính danh” góp mặt các hội thi, liên hoan để bổ sung vào bản thành tích nhằm hoàn thiện hồ sơ phong tặng hoặc có sự đa dạng trong tiêu chí phong tặng đối với các nghệ thuật lớn tuổi. Càng có nhiều nghệ nhân thì công tác giữ gìn, giữ gìn và truyền dạy nền văn hóa cũng như nghề truyền thống càng được thực hiện tốt. nghệ thuật ưu tú Y Sim Ê ban Với đội ngũ người có chất lượng ở Đắk Nông không thể không nhắc tới nghệ thuật ưu tú Y Sim Ê Ban (sinh 5 1959), bản địa Ê đê, buôn Nui, xã Tâm Thắng (Cư Jút). Không những biết đánh cồng chiêng, chỉnh chiêng, ông Y Sim còn sử dụng thuần thục và chế tác nhiều loại nhạc cụ của đồng bào Ê đê như đàn gung, đàn bruốt, đinh 5, đinh tuốt, tù và, trống... Những giai điệu gần gũi, thân thương, gắn với cuộc sống hằng ngày của người dân nơi đây được ông bảo tồn và truyền tải đến mọi người. Cũng chính điều đó làm ông ngày càng gắn bó mật thiết hơn với niềm say mê nhạc cụ của bản địa cho dù cuộc sống thường nhật thay đổi, làm giảm đi nhiều những điều kiện để phát huy hết niềm đam mê, yêu thích ấy. nghệ thuật ưu tú Y Sim Ê ban sử dụng thuần thục nhiều loại nhạc cụ của đồng bào Ê đê Điều mà ông Y Sim Ê Ban vẫn trăn trở là những 5 gần đây, bà con ở các buôn làng vì thấy cái lợi trước mắt đã bán chiêng, cổ vật, những vật dụng đáng giá trong nhà. Số chiêng lớn, chiêng nhỏ các buôn chỉ còn sót lại vài cái riêng lẻ nên mỗi khi biểu diễn gặp nhiều khó khăn vì chiêng phải đủ bộ mới đánh được, thiếu 1 chiếc không thành bộ chiêng. Bên cạnh đó, thế hệ trẻ không còn mặn mà trong việc giữ gìn, lưu giữ đời sống văn hóa phong tục. khoảng thời gian tới, ông lý tưởng ngành đời sống văn hóa, khu vực tiếp tục thích thú ủng hộ hơn nữa về vật chất, tinh thần, mở các lớp dạy cồng chiêng, đan lát, chế tác nhạc cụ để các lớp con cháu tiếp tục phát huy, trân giữ quan trọng tốt đẹp của người bản xứ Ê đê. Qua đó, góp phần lưu giữ, làm phong phú hơn viện bảo tàng của cộng đồng các dân tộc trên địa bàn tỉnh Đắk Nông. Doanh nghiệp xã hội Nhà May Mắn - Maison Chance Địa chỉ: 19A, Đ. Số 1, Kp 9, P. Bình Hưng Hoà A Q. Bình Tân, Tp. Hồ Chí Minh, Việt Nam Hotline : 090 906 2528 Web site book tour du lịch Đắk Nông Maison Chance : maison-chance.org/shop